Haber : M. İrşad Esen
Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi (BMGK), Kıbrıs’taki BM Barış Gücü’nün (BMBG) görev süresini bir yıl daha uzatma kararı aldı.
Karar, BMGK’da düzenlenen oylamada oy birliğiyle kabul edildi.
Böylelikle, 1964’ten beri Ada’da bulunan BMBG’nin görev süresi 1 yıl daha uzatılmış oldu.
Kararda, BM Genel Sekreteri Antonio Guterres’in, eski Kolombiya Dışişleri Bakanı Cuellar’ı Kıbrıs Şahsi Temsilcisi olarak atamasının memnuniyetle karşılandığı bildirilirken, taraflara bunu fırsat olarak değerlendirme ve işbirliği içinde hareket etme çağrısı yapıldı.
Taraflara ara bölgede gerginliği azaltma çağrısı yapılan kararda, ara bölgenin bütünlüğünün muhafaza edilmesinin önemine dikkati çekildi.
DIŞİŞLERİ BAKANLIĞI’NDAN TEPKİ
Dışişleri Bakanlığı, BM Güvenlik Konseyi’nin Kıbrıs’taki Barış Gücü’nün görev süresini uzatma kararı hakkında bir açıklama yaptı.
Açıklamada, Barış Gücü’nün 60 yılda Ada’daki taraflara eşit davranmadığı ve anlaşmazlıklara adil çözüm bulmadığı belirtilerek, Güvenlik Konseyi’nin Türk tarafının onayını almadan görev süresini uzatarak hatasını tekrarladığı ifade edildi.
Ayrıca, ”Güvenlik Konseyi, tarafımızın onayını almadan Barış Gücü’nün görev süresini uzatarak hatasını bir kez daha tekrarlamıştır. Kıbrıs Türk tarafının iradesini ve varlığını yok sayan bu yaklaşımı reddediyoruz. Kıbrıs’ın kuzeyinde egemenlik Kıbrıs Türk halkına ve onun devleti Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’ne aittir. Barış Gücü’nün ülkemizdeki faaliyetlerini meşru bir zeminde yürütmesi şarttır.” denildi.
Ayrıca, Kıbrıs’ta yeni bir müzakere sürecinin başlaması için altı ayı aşmamak kaydıyla Kişisel Temsilci atanmasına Türk tarafının onay verdiği hatırlatılarak, Kişisel Temsilci ile beklentiler ifade edildi.
Açıklamada, BM Güvenlik Konseyi üyelerinin geçerliliğini yitirmiş kararları gözden geçirmesi ve Ada’da iki ayrı devletin varlığına dayalı yeni bir yaklaşım benimsemesi çağrısı yapıldı.
Kararda ayrıca, Barış Gücü’nün Pile’deki duruma müdahalesi eleştirildi ve Kıbrıs Türk tarafının konuya dair talepleri dile getirildi.
KKTC’YE DESTEĞİMİZ TAM
Türkiye Cumhuriyeti, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin (KKTC) Birleşmiş Milletler Barış Gücü’nün görev süresinin uzatılmasına ilişkin tepkisini desteklediğini belirtti.
Bakanlıktan yapılan yazılı açıklamada, “Birleşmiş Milletlerin yerleşik uygulamalarının aksine Barış Gücü’nün görev süresi uzatılırken Kıbrıs Türk tarafının onayı bu defa da alınmamıştır.” ifadesine yer verildi.
BMBG’nin faaliyetlerini KKTC makamlarının iyi niyeti kapsamında sürdürebildiğine işaret edilen açıklamada, söz konusu faaliyetlerin devamı için hukuki zemine ihtiyaç duyulduğu ve KKTC tarafınca bu yönde atılacak adımlara Türkiye’nin desteğinin tam olduğu vurgulandı.
Açıklamada, “BMBG’nin Kıbrıs Rum tarafının çok sayıda ara bölge ihlaline yıllar boyunca göz yumduğunun” altı çizilerek şunlar ifade edildi:
“18 Ağustos 2023 tarihinde insani bir proje olan Yiğitler-Pile yolunun inşaat çalışmalarını hakkaniyetsiz bir şekilde engellemeye çalışması da barışı koruma misyonlarından beklenen tarafsızlığı sergilemediğini bir kez daha gözler önüne sermiştir.
BM Güvenlik Konseyinin, bu son kararında, söz konusu hadise hakkında 21 Ağustos’ta yaptığı, arazideki gerçeklerden tamamıyla kopuk basın açıklamasına atıfta bulunuluyor olması üzüntü vericidir. Yiğitler-Pile yolunun tamamlanması ise Kıbrıs Türklerinin BMBG konusunda aşınan güveninin yeniden tesisi yönünde etkin bir adım olabilecek, arazideki gerginliklerin azalmasına katkı sağlayabilecektir.”
60 YILDIR VAR…
Kıbrıs’taki BM Barış Gücü, 1964 yılında Güvenlik Konseyinin kararıyla 796 askeri ve 65 polis personelinden oluşan bir güçle kurulmuştu.
Kıbrıs adası 1974’ten bu yana kuzeyde Türk ve güneyde Rumlar olmak üzere ikiye bölünmüş, 2004’te Kıbrıslı Rumlar, BM tarafından sunulan adanın iki parçasını birleştirmeye yönelik bir planı reddetmişti.
BM’nin en uzun süreli faaliyette bulunan barış gücü misyonlarından biri olan Kıbrıs’taki Birleşmiş Milletler Barış Gücü’nün görev süresi her 6 ayda bir uzatılıyor.
1964’ten bu yana yaklaşık 186 BM personeli UNFICYP’de görev yaparken hayatını kaybetti.
2 Ocak 2024 tarihinde, Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres, Tümgeneral Erdenebat Batsuuri’yi, Kıbrıs’taki BM Barış Gücü (UNFICYP) Kuvvet Komutanı olarak atadı.
